Naar aanleiding van het succes van de ontdopingen waren er lieden die, enigszins dronken en euforisch van het succes, reeds aan het vervolg dachten. Hoeveel zijn er niet die onder zachte of harde dwang voor de Kerk zijn getrouwd? Hoeveel zijn er niet die, nu de show voorbij is, al even symbolisch het kerkattest liefst zouden verbranden maar uiteraard zonder het wettelijk, burgerlijk attest. Met andere woorden: kunnen we niet uit ons kerkelijk huwelijk stappen?
De moeite van een Pallieterstudie waard. Maar eerst nog aansluitend op het vorige nog wat uitleg over excommunicatie. Het huidig Kerkelijk Wetboek dateert van 25/01/2011. De vorige Codex Iuris Canonici was uit 1917. Belangrijk is dat kerkelijke straffen tegenwoordig “medicinale straffen” zijn, om de mensen te genezen, opnieuw tot bekering te brengen. De straf eindigt wanneer er genezing, bekering is. Vroeger was de straf repressief en de doodstraf was geen uitzondering. Maar bij gebrek aan een eigen repressieapparaat is dit zinloos geworden. Natuurlijk zijn er massa’s landen waar de katholieke moraal zo verweven is met het staatsapparaat dat de staat de uitvoerder wordt van de katholieke moraal. Het is daarbij niet noodzakelijk dat een duidelijk herkenbare vertegenwoordiger van de Kerk aanwezig is: het is achter de schermen dat zij aan de touwtjes trekt en de pennen vasthoudt. Het medicinale karakter geldt tegenwoordig ook voor de excommunicatie. Nergens ter wereld is de macht van de Katholieke Kerk nog zo groot dat ze mensen kon brandmerken door letterlijk een kruis in het voorhoofd van de zondaar te branden en hem ter uithongering de wereld in te sturen. Thans wordt men uit de kerk gestoten maar tegelijk wil men helpen om u terug in de kerk te brengen. Men kan ook niet gestraft worden als men niet weet dat men voor een bepaalde daad gestraft kan worden. Bij voorbeeld levert abortus excommunicatie op, maar enkel op voorwaarde dat de schuldige wist dat hij hierdoor tegen het kerkelijk recht handelde. (U, de lezer, weet het nu. U wordt dus bij een abortus automatisch geëxcommuniceerd.) Automatische excommunicatie is er ook in het geval van geloofsafval, ketterij en schisma, ontering van geconsacreerd brood en wijn, voor fysiek geweld tegen de paus, schending van het biechtgeheim.
De zaken die thans voor een Kerkelijke rechtbank behandeld worden zijn voor 95% ontbindingen van kerkelijke huwelijken. Volgens het Kerkelijk Wetboek is het huwelijk een verbond gericht op wederzijds welzijn én op het voortbrengen van kinderen. Sinds de 10e eeuw is een kerkelijk huwelijk één en onverbreekbaar, tenzij door de dood. Om een kerkelijk huwelijk toch te verbreken zijn er twee criteria: de geslachtelijke voltooiing en het al dan niet gedoopt zijn. Volgens het Paulinisch principe kan een huwelijk tussen twee ongedoopten voor de kerk ontbonden worden als één van de twee zich laat dopen. Dan mag de gedoopte ook hertrouwen met een katholieke partner.
Het kerkelijk huwelijk moet dus geconsumeerd worden om geldig te zijn. Indien 1 van de 2 partners kan aantonen dat er nooit geslachtsgemeenschap is geweest, dan kan het kerkelijk huwelijk ontbonden worden. Dit punt is zo belangrijk dat de gewone Kerkelijke Rechtbank hierover niet mag oordelen, maar wel de Apostolische Stoel. De afwezigheid van geslachtsgemeenschap wordt aangetoond met een medisch attest van maagdelijkheid, een verklaring van de andere partner of van andere getuigen (hoe die de afwezigheid van geslachtsgemeenschap kunnen getuigen is voor mij een spiritueel raadsel).
Het is wel verkeerd te stellen dat je voor de Kerk op die basis zou kunnen scheiden. Net als volgens de Kerk een doopsel niet kan ongedaan gemaakt worden, net zo min kan een reglementair kerkelijk huwelijk niet ontbonden worden. De spitsvondigheid zit hier dat het huwelijk niet geconsumeerd werd – in klare taal wil dat zeggen dat er geen geslachtsgemeenschap is geweest – en dus geacht wordt nooit bestaan te hebben. Het huwen met een ongedoopte is op zich ongeldig. Die gemengde huwelijken leveren in de praktijk geen probleem op mits er een toelating is van de bevoegde autoriteit en de gedoopte plechtig belooft geloofsafval te vermijden.
Er zijn ook nog redenen zoals onbekwaamheid, te jong, psychische toestand, … maar alle dienen te bestaan op het moment van het afsluiten van het huwelijk. Dus ook hier geen scheiding maar vaststellen van het ongeldig afsluiten van het huwelijk.
Het antwoord op de vraag is dus: NEE. De Kerk stelt immers dat het doopsel een sacrament is dat niet kan ontbonden worden. Wie dus op de datum van zijn kerkelijk huwelijk reeds ontdoopt was, heeft hiermee geen wapen om zijn kerkelijk huwelijk te laten ontbinden. Maar we hebben toch geleerd dat het ontdopen in feite geloofsafval is en dat dit automatisch excommunicatie inhoudt? Ja, op voorwaarde dat je reeds ontdoopt was voor je kerkelijk huwelijk en er voor dit kerkelijk huwelijk niet de noodzakelijke toelating van de kerkelijke autoriteit werd gevraagd en verkregen. Dan is het kerkelijk huwelijk op een valse basis aangegaan en kan dus als ongeldig worden beschouwd.
Wie zich na zijn kerkelijk huwelijk liet ontdopen kan dit niet inroepen om zijn kerkelijk huwelijk te laten vernietigen. Slechts het bewijs dat het niet geconsumeerd werd, kan uw kerkelijk huwelijk ontbinden. We hebben reeds uitgelegd dat hier een maagdenattest voor nodig is. Misschien zit er hier een vervolgactiviteit voor de ontdoping in: een vaststelling – van - maagdelijkheid – avond – ter – ontbinding – van – het – kerkelijk – huwelijk. Wedden dat er belangstelling zal zijn? Indien niet van kandidaten, dan toch van nieuwsgierigen.
