Frank, ik ben ook blij dat er steeds meer initiatieven zijn om de 'atheïstische stem' te bundelen.
Er zijn inderdaad nogal wat gradaties waarmee je rekening moet houden. Een politiek partijprogramma is het ene uiterste, het andere uiterste zijn mensen die er in het openbaar volledig het zwijgen toedoen omdat ze vinden dat iemands geloof of overtuiging een privézaak is.
Die laatste opvatting ben ik het in principe ook helemaal mee eens, maar op het moment blijkt dat dit een zwakte is als de 'tegenstrevers', allerlei fundamentalistische sektarische religieuze stromingen, wel hun stem in het publieke domein gooien. Zij komen met allerlei opvattingen die je wel móet weerleggen als je wil dat jou opvatting ook nog een plaats heeft in de toekomst.
Tegenover de evangelisatiedrang van dit moment, die wordt gefinancierd door rijke religieuze machten, moet je je eigen ideologie verdedigen, met je eigen argumenten. Je moet verdedigen wat het belang is van de seculiere maatschappij, van een stricte wetenschappelijke methode, van het openstaan voor individuele behoeftes en individuele aanleg. Doe je dit niet, dan regeren in de kortste tijd weer het collectivisme, en worden mensen weer vastgeprikt op stompzinnige stereotiepen en vooroordelen.
De stelling dat je dus je opvattingen voor jezelf moet houden kan heel gunstig zijn voor een niet-verzuilde samenleving waarin we ook werkelijk sámenleven. Maar het is ideologische zelfmoord als je je afzijdig houdt op het moment dat er een ideologische machtsstrijd uitbreekt waarin een bepaald waardenstelsel zich aan iedereen probeert op te dringen.
Blasfemist schreef:Bundeling is gewenst, maar leiding daar hebben we een broertje dood aan, gelukkig.
Inderdaad, dat is precies wat ik wou zeggen. Verschil van mening is ook geen probleem, zolang ik maar kan leven volgens mijn opvattingen. 'Mijn opvattingen' houdt altijd in dat ik de bewegingsvrijheid van anderen niet inperk, die ook willen leven volgens hun opvattingen.
Door ervaring heb ik geleerd dat je dit altijd heel expliciet moet uitleggen, want bepaalde gelovigen voelen zich al in hun vrijheid ingeperkt als ze zien hoe anderen van hun vrijheid gebruik maken. Als homo's ervoor uitkomen dat ze homo zijn is dat al kwetsend. Als vrouwen openlijk seks hebben met meerdere mannen, of buiten het huwelijk, is dat kwetsend. Kinderen die buiten een huwelijk worden geboren zijn kwetsend. Als iemand de persoonlijke keuze maakt voor abortus of euthanasie is dat kwetsend voor de gelovige. Als iemand in bikini in haar eigen tuin zit in het zicht van de moslimburen, is dat kwetsend voor de moslimburen. Als mensen in de zomer luchtig gekleed gaan, is dat kwetsend voor de gelovigen.
Dit zijn dus allemaal zaken die iedereen voor zichzelf moet beslissen, en waar anderen zich niet mee hoeven te bemoeien.
Even het 'dogma' van Floris van den Berg citeren, van wie ik net een stuk plaatste: we moeten tolerant staan tegenover andere manieren van leven, behalve tegenover intolerante ideeën en levenswijzes. Ofwel: niet op democratische wijze de democratie wegstemmen, daar ligt een grens. Het discriminatieverbod niet aanvoeren om het recht te mogen discrimineren op te eisen.
Ik hoop dat zoveel mensen zich willen aanmelden bij het Netwerk, en hun eigen ideeën over de maatschappij
Ik denk dat er toch wel een paar basisprincipes te formuleren zijn die iedereen zal onderschrijven.
Nog een paar suggesties:
- De mensenrechten dienen om de rechten van mensen te beschermen, niet om de godsdiensten te beschermen. Ideeën die de individuele mensenrechten teniet doen, worden niet geaccepteerd.
Godsdienstvrijheid is een zuiver individuele keuze, en elk individu bepaalt volledig zelf hoe hij of zijn zijn godsdienst wil invullen.
- Blasfemiewetten afschaffen. De fouten van religie en 'goden' mogen gewoon vrij worden besproken, net zoals politieke uitgangspunten en wetenschappelijke theorieën.
- Op scholen geen indoctrinatie. Godsdienstonderwijs kan in de eigen kring plaatsvinden. Op scholen leren mensen vaardigheden aan die in de maatschappij van belang zijn. Kinderen leren zelf denken, zodat ze weerbaar zijn tegen het kritiekloos inplanten van onbewezen en ongecontroleerde aannames.
Het verschil tussen indoctrinatie en onderwijs moet misschien ook eens goed duidelijk worden gemaakt.